Make your own free website on Tripod.com

Bursztyn

Nazwa
Pochodzenie
Sklad chemiczny
Walasciwosci fizyczne

SKLAD CHEMICZNY

Sklad chemiczny bursztynu baltyckiego nie zostal jeszcze w pelni wyjasniony. Glówna trudnosc polega stad, ze bursztyn nie daje sie calkowicie rozpuscic w zadnym ze znanych rozpuszczalników; zas wlasnie rozpuszczanie zwiazku jest zwykle pierwszym koniecznym krokiem przed dalsza analiza (np. chromatografia cieczowo - gazowa). Wszelkie znane analizy chemiczne dotycza jedynie tej czesci bursztynu, która daje sie przeprowadzic w roztwór. W niewielkim stopniu bursztyn rozpuszcza sie w alkoholu etylowym (do 25% masy), terpentynie (17 - 25%), benzenie (21%), pirydynie (25%), eterze etylowym (18 - 23%).Wiemy, ze w glównej swej masie bursztyn jest polimerem kwasów zywicznych. Polimer jest to lancuch polaczonych czasteczek,(monomerów) i dwa alternatywne wzory takich lancuchów zostaly zaproponowane przez Rottlandera oraz Goucha i Millsa. Kwas bursztynowy (C4H604) jest niewielka, ale bardzo wazna czasteczka, stanowiaca 3 -8% masy bursztynu baltyckiego. Jest go najwiecej w bursztynie bialym - kosciaku, a takze w zewnetrznej, zwietrzalej korze. Wszystkie znane zywice kopalne mozna podzielic na retynity o zawartosci 0 -3% kwasu bursztynowego, oraz sukcynity posiadajace go wiecej, 3-8%.Do sukcyniyów naleza generalnie wszystkie rodzaje bursztynu baltyckiego, tzn. poza "naszym" równiez bursztyn z Sambii, z Bitterfeldu, z Danii, z Ukrainy. Do retynitów naleza prawie wszystkie inne zywice kopalne, w tym tak slawne jak bursztyn libanski, kanadyjski i dominikanski. Czy dany bursztyn jest retynitem, czy sukcynitem, mozna sie przekonac robiac analize widma sproszkowanej i sprasowanej próbki bursztynu. Jezeli przy dlugosci fali swietlnej 8,3 mm wystapi charakterystyczne ramie to mamy do czynienia z sukcynitem. Ta cecha wyróznila bursztyn baltycki wsród innych. Pozwolila ona np. zidentyfikwac znaleziska archeologiczne z bursztynu jako pochodzace z regionu baltyckiego i tym samym odtworzyc historie handlu bursztynem przez czlowieka od czasów najdawniejszych. W dawnej literaturze niekiedy rezerwowano sama nazwe bursztyn dla bursztynu baltyckiego, pozostale zas rodzaje okreslajac terminem zywic kopalnych. Podsumowujac, wydaje sie, ze na danym terytorium w tym samym czasie rózne gatunki drzew wytwarzaly zywice, która pózniej utrwalila sie jako bursztyn. W przypadku bursztynu baltyckiego jednak ogromna ilosc zywicy pochodzila od tajemniczej sosny Pinus succinifera - czymkolwiek nie okazalaby sie ona w przyszlosci.